Chuỗi lạnh trở thành “điểm kiểm soát” quan trọng của thủy sản xuất khẩu

EU nhiều năm qua luôn nằm trong nhóm thị trường nhập khẩu thủy sản lớn của Việt Nam, đồng thời cũng là khu vực áp dụng các yêu cầu nghiêm ngặt về an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc và kiểm soát chuỗi lạnh đối với hàng đông lạnh nhập khẩu.

Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP), kim ngạch xuất khẩu thủy sản sang EU những năm gần đây duy trì quanh mức hàng tỷ USD mỗi năm, với các mặt hàng chủ lực gồm tôm, cá tra, cá ngừ và nhuyễn thể chế biến. Tuy nhiên, cùng với xu hướng tiêu dùng an toàn và các quy định kiểm soát thực phẩm ngày càng chặt chẽ tại châu Âu, yêu cầu đối với hệ thống lưu trữ và vận hành lạnh cũng được nâng lên đáng kể.

Trong thực tế, không ít lô hàng bị cảnh báo hoặc phát sinh rủi ro thương mại không xuất phát từ chất lượng nguyên liệu ban đầu mà liên quan đến việc duy trì chuỗi lạnh trong quá trình lưu kho và vận chuyển. Đối với thủy sản đông lạnh, chỉ cần biến động nhiệt độ trong thời gian ngắn cũng có thể ảnh hưởng đến cấu trúc sản phẩm, chất lượng cảm quan, nguy cơ phát sinh vi sinh và thời hạn bảo quản.

Đặc biệt với các đơn hàng xuất khẩu đường biển kéo dài nhiều tuần sang châu Âu, chuỗi lạnh hiện không còn là yếu tố hỗ trợ vận hành mà trở thành một phần quan trọng trong hệ thống đảm bảo chất lượng của doanh nghiệp xuất khẩu.

EU kiểm soát chuỗi lạnh thủy sản như thế nào?

Khác với nhiều thị trường chỉ tập trung kiểm tra thành phẩm cuối cùng, EU áp dụng cơ chế kiểm soát xuyên suốt đối với chuỗi cung ứng thực phẩm, bao gồm cả quá trình lưu trữ, bảo quản và vận chuyển trước xuất khẩu.

Đối với thủy sản đông lạnh, các nội dung thường được kiểm tra và đánh giá gồm:

• Điều kiện vệ sinh kho lạnh
• Khả năng duy trì nhiệt độ bảo quản ổn định
• Hệ thống theo dõi và lưu trữ dữ liệu nhiệt độ
• Quy trình vận hành nội bộ và kiểm soát rủi ro
• Khả năng truy xuất nguồn gốc
• Kiểm soát an toàn thực phẩm trong quá trình lưu trữ

Theo thông lệ quốc tế, thủy sản đông lạnh thường được bảo quản ở mức nhiệt độ từ -18°C hoặc thấp hơn nhằm duy trì chất lượng sản phẩm trong suốt thời gian lưu kho và vận chuyển quốc tế. Vì vậy, tính ổn định nhiệt trong toàn bộ chuỗi logistics trở thành yếu tố đặc biệt quan trọng đối với doanh nghiệp xuất khẩu vào EU.

Trong bối cảnh các tiêu chuẩn nhập khẩu ngày càng siết chặt, nhiều doanh nghiệp xuất khẩu hiện cũng chuyển hướng ưu tiên lựa chọn các đơn vị kho lạnh có hệ thống quản lý dữ liệu, quy trình vận hành và năng lực kiểm soát chuỗi lạnh rõ ràng thay vì chỉ tập trung vào chi phí lưu kho.

Kho lạnh hiện đại không còn là nơi lưu trữ hàng hóa

Trước đây, kho lạnh chủ yếu đóng vai trò tập kết và bảo quản hàng trước khi xuất khẩu. Tuy nhiên, với ngành thủy sản hiện nay, kho lạnh đang trở thành một mắt xích quan trọng trong hệ thống đảm bảo chất lượng sau chế biến.

Một hệ thống kho lạnh phục vụ xuất khẩu cần đáp ứng đồng thời nhiều yêu cầu về hạ tầng, vận hành và an toàn thực phẩm như:

• Kiểm soát nhiệt độ liên tục 24/7
• Có hệ thống ghi nhận và lưu trữ dữ liệu nhiệt độ
• Quy trình vệ sinh và kiểm soát côn trùng rõ ràng
• Hạn chế nguy cơ nhiễm chéo giữa các nhóm hàng
• Hỗ trợ truy xuất nguồn gốc trong quá trình lưu kho
• Đảm bảo quy trình xuất nhập hàng hạn chế thất thoát nhiệt

Theo các doanh nghiệp logistics lạnh, việc đầu tư bài bản cho hệ thống kho và vận hành không chỉ giúp giảm rủi ro chất lượng hàng hóa mà còn hỗ trợ doanh nghiệp đáp ứng yêu cầu đánh giá từ đối tác nhập khẩu, khách hàng quốc tế và các chương trình kiểm tra an toàn thực phẩm.

EU Code và yêu cầu đối với cơ sở bảo quản thủy sản xuất khẩu

Trong hoạt động xuất khẩu thủy sản sang châu Âu, các cơ sở chế biến, bảo quản và kho lạnh đủ điều kiện sẽ được cơ quan có thẩm quyền thẩm định và cấp mã số EU (EU Approval Number) để tham gia chuỗi xuất khẩu vào thị trường này.

Việc được cấp mã EU cho thấy cơ sở đáp ứng các yêu cầu liên quan đến:

• Điều kiện cơ sở hạ tầng
• Vệ sinh và an toàn thực phẩm
• Kiểm soát nhiệt độ bảo quản
• Quy trình vận hành và quản lý
• Hệ thống truy xuất nguồn gốc

Đây cũng là một trong những cơ sở quan trọng để đối tác nhập khẩu đánh giá mức độ tuân thủ tiêu chuẩn của doanh nghiệp trong chuỗi cung ứng lạnh.

Trong bối cảnh EU tăng cường kiểm soát an toàn thực phẩm và tính minh bạch trong chuỗi cung ứng, việc chuẩn hóa hệ thống lưu trữ lạnh đang trở thành yêu cầu gần như bắt buộc đối với doanh nghiệp muốn tham gia sâu hơn vào các thị trường tiêu chuẩn cao.

TPL và định hướng chuẩn hóa chuỗi logistics lạnh phục vụ xuất khẩu

Kho lạnh Toàn Phát (TPL) hiện là một trong những đơn vị được cấp mã EU Code: KL 1299 cho hoạt động bảo quản thủy sản đông lạnh phục vụ xuất khẩu sang thị trường châu Âu.

Theo đại diện doanh nghiệp, định hướng đầu tư của TPL không chỉ tập trung vào mở rộng công suất lưu trữ mà còn hướng đến chuẩn hóa đồng bộ hệ thống vận hành lạnh nhằm đáp ứng các yêu cầu ngày càng cao từ khách hàng xuất khẩu thủy sản.

Hệ thống được vận hành theo hướng tăng cường kiểm soát nhiệt độ, lưu trữ dữ liệu, kiểm soát vệ sinh và hạn chế rủi ro đứt gãy chuỗi lạnh trong quá trình lưu kho.

Đối với các doanh nghiệp xuất khẩu, việc lựa chọn các kho lạnh đáp ứng điều kiện phục vụ xuất khẩu vào EU không chỉ giúp tăng tính ổn định trong bảo quản hàng hóa mà còn hỗ trợ nâng cao mức độ tin cậy với đối tác nhập khẩu.

Trong dài hạn, giới chuyên môn đánh giá việc chuẩn hóa chuỗi lạnh sẽ trở thành một trong những yếu tố quan trọng quyết định năng lực cạnh tranh của ngành thủy sản Việt Nam tại các thị trường tiêu chuẩn cao như EU, Nhật Bản và Bắc Mỹ.

Liên hệ với chúng tôi:

• Hotline/Zalo (24/7): 093 100 0001
• Fanpage: facebook.com/kholanhtoanphat
• Website: www.kholanhtoanphat.vn
• Địa chỉ: Lô A24-2, Đường Ngang 1, KCN Phú An Thạnh, xã An Thạnh, huyện Bến Lức, tỉnh Tây Ninh, Việt Nam