Với quy mô dân số hơn 280 triệu người, nhu cầu tiêu dùng ngày càng tăng và thị trường thực phẩm Halal thuộc nhóm lớn nhất thế giới, Indonesia đang nổi lên như một điểm đến đầy tiềm năng cho doanh nghiệp thực phẩm Việt Nam.

Dư địa tăng trưởng cho thực phẩm Việt

Tại Hội thảo chuyên đề “Xu hướng thị trường Indonesia và cơ hội cho ngành thực phẩm Việt Nam” do Trung tâm Xúc tiến Thương mại và Đầu tư TP. Hồ Chí Minh (ITPC) phối hợp với Tổng Lãnh sự quán Indonesia tại TP. Hồ Chí Minh và Thương vụ Việt Nam tại Indonesia tổ chức chiều ngày 24/6, các chuyên gia đánh giá Indonesia đang trở thành thị trường giàu tiềm năng đối với ngành thực phẩm Việt Nam.

Chia sẻ về tiềm năng của thị trường Indonesia, ông Phạm Thế Cường, Tham tán Thương mại, Thương vụ Việt Nam tại Indonesia cho biết, với doanh thu ngành thực phẩm và đồ uống (F&B) dự báo đạt 360,5 tỷ USD vào năm 2026, Indonesia mở ra không gian thị trường rộng lớn cho các sản phẩm nông sản và thực phẩm chế biến của Việt Nam.

Đặc biệt, ông nhấn mạnh quy mô thị trường thực phẩm Halal của Indonesia ước tính lên tới 155,3 tỷ USD, chiếm 11,1% tổng quy mô thị trường thực phẩm Halal toàn cầu. Theo ông Phạm Thế Cường, điều này một lần nữa khẳng định chứng nhận Halal không chỉ là yêu cầu bắt buộc mà còn là lợi thế cạnh tranh cốt lõi đối với doanh nghiệp muốn thâm nhập thị trường.

“Về xu hướng tiêu dùng, người dân Indonesia ngày càng ưu tiên các sản phẩm tiện lợi, tốt cho sức khỏe và đóng gói nhỏ gọn, phù hợp với nhịp sống đô thị hiện đại. Bên cạnh đó, sự gia tăng mạnh của mua sắm trực tuyến, đặc biệt thông qua các nền tảng mạng xã hội như Facebook, TikTok và Instagram, đang định hình lại cách tiếp cận sản phẩm của người tiêu dùng, nhất là giới trẻ”. Ông Phạm Thế Cường cho biết thêm

Để khai thác hiệu quả thị trường này, Thương vụ Việt Nam khuyến nghị doanh nghiệp chủ động hợp tác với các nhà phân phối nội địa am hiểu thủ tục, đồng thời nắm bắt xu hướng bao bì bền vững, có tính thẩm mỹ và cung cấp thông tin minh bạch nhằm xây dựng lòng tin lâu dài với người tiêu dùng sở tại.

Ông Lê Anh Hoàng, Phó Giám đốc ITPC cho rằng, Indonesia đang nổi lên là một trong những thị trường đầy tiềm năng đối với hàng hóa Việt Nam nói chung và ngành thực phẩm nói riêng. Với dân số hơn 280 triệu người, quy mô tiêu dùng lớn cùng tầng lớp trung lưu gia tăng nhanh chóng, thị trường này đang có nhu cầu ngày càng cao đối với các sản phẩm thực phẩm chế biến, tiện lợi, tốt cho sức khỏe và có nguồn gốc tự nhiên.

Theo ông Hoàng, động lực thúc đẩy thương mại song phương còn đến từ việc hai nước đã thiết lập quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện vào tháng 3/2025 và cùng tham gia nhiều hiệp định thương mại khu vực như ATIGA và RCEP.

Nhằm hiện thực hóa các cơ hội này, tiếp nối thành công của năm 2025 khi hỗ trợ doanh nghiệp thực hiện hơn 330 lượt kết nối giao thương, ITPC dự kiến tiếp tục tổ chức Đoàn doanh nghiệp tham gia Hội chợ quốc tế chuyên ngành thực phẩm và đồ uống SIAL Interfood 2026 từ ngày 4 đến 6/11/2026 tại Jakarta, Indonesia.

Đáp ứng tiêu chuẩn Halal và tối ưu chuỗi cung ứng

Bên cạnh những cơ hội lớn, các chuyên gia cũng lưu ý doanh nghiệp Việt cần đặc biệt quan tâm tới các quy định quản lý và yêu cầu kỹ thuật khi xuất khẩu vào Indonesia.

Ông Danny Hidajat, Giám đốc Công ty We Link Co., Ltd phân tích, Indonesia là thị trường tiêu dùng lớn với mức tăng trưởng GDP ổn định từ 4,8% đến 5,2% mỗi năm. Đáng chú ý, với 87% dân số theo đạo Hồi, chứng nhận Halal và giấy phép lưu hành từ Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Indonesia (BPOM) là những điều kiện tiên quyết trước khi thương mại hóa bất kỳ sản phẩm thực phẩm nào.

Đánh giá về năng lực cạnh tranh của hàng Việt Nam, ông Danny Hidajat cho rằng hàng hóa Việt Nam có lợi thế là “lựa chọn tầm trung thông minh”. Theo đó, doanh nghiệp Việt cạnh tranh nhờ chất lượng ổn định hơn so với nguồn cung giá rẻ từ Trung Quốc, đồng thời sở hữu mức giá hợp lý và tính linh hoạt cao hơn so với các thương hiệu cao cấp từ Nhật Bản hoặc châu Âu.

Để giảm thiểu rủi ro khi tiếp cận thị trường, ông Danny Hidajat khuyến nghị doanh nghiệp nên áp dụng mô hình kinh doanh thông qua nhà phân phối trong năm đầu tiên nhằm thử nghiệm thị trường trước khi mở rộng hoạt động.

Thông tin về xu hướng tuân thủ quy định tại Indonesia, ông Rachmat Widyanto, S.TP., M.Si, Trưởng phòng Quản lý Đánh giá Halal kiêm Trưởng nhóm Đánh giá viên Halal cho biết làn sóng đăng ký chứng nhận đang diễn ra rất mạnh. Chỉ trong 4 tháng đầu năm 2026, số lượng đăng ký mới đã đạt 3.146 doanh nghiệp, tương đương 42,5% tổng số hồ sơ của cả năm trước đó là 7.398 doanh nghiệp.

Ông Rachmat Widyanto nhấn mạnh mốc thời gian ngày 17/10/2026, thời hạn áp dụng chứng nhận Halal đối với nhóm sản phẩm mới, bao gồm mỹ phẩm, thuốc truyền thống, hóa chất, hàng nhập khẩu và các cơ sở F&B quy mô nhỏ. Theo ông, các sản phẩm không tuân thủ sẽ phải đối mặt với các chế tài như xử phạt hành chính và buộc dán nhãn “Không Halal”.

Tuy nhiên, ông cũng chỉ ra thách thức khi hơn 75% nguyên liệu mỹ phẩm phải nhập khẩu vào Indonesia, trong khi doanh nghiệp trong nước gặp khó khăn trong việc thu thập các giấy chứng nhận từ nhà sản xuất nguyên liệu quốc tế. Mặc dù Cơ quan Tổ chức Đảm bảo Sản phẩm Halal (BPJPH) khẳng định sẽ thực hiện đúng thời hạn năm 2026, giới chuyên gia vẫn bày tỏ quan ngại về tính khả thi của lộ trình này.

Ở góc độ logistics, ông Lê Trần Nhật Phương, Phó Tổng Giám đốc Công ty Bee Logistics nhận định rằng đối với thị trường kiểm soát nghiêm ngặt về HS Code, chứng nhận SNI hay Halal như Indonesia, việc lựa chọn tuyến vận chuyển phù hợp và quản lý tổng chi phí có ý nghĩa quan trọng hơn việc chỉ tìm kiếm mức giá cước thấp nhất.

Theo ông Phương, hiện nay luồng hàng đường biển đang kết nối hiệu quả từ TP. Hồ Chí Minh và Hải Phòng đến các cảng trọng điểm của Indonesia gồm Jakarta, Surabaya, Semarang và Batam. Đối với vận tải hàng không, các chuyến bay thẳng được khai thác hằng ngày từ sân bay Tân Sơn Nhất, Nội Bài và Đà Nẵng đến Jakarta với thời gian vận chuyển chỉ từ 3 đến 5 giờ.

Dù vậy, ông Phương cũng cảnh báo những sai sót về chứng từ có thể khiến hàng hóa chậm thông quan từ 7 đến 14 ngày, kéo theo chi phí lưu kho tại sân bãi đầu đến phát sinh khoảng 0,17 USD/kg/ngày sau 24 giờ đầu tiên.

Indonesia đang mở ra cơ hội đáng kể cho ngành thực phẩm Việt Nam nhờ quy mô thị trường lớn, nhu cầu tiêu dùng tăng trưởng và dư địa phát triển của thị trường Halal. Tuy nhiên, để chuyển hóa tiềm năng thành kết quả kinh doanh thực tế, doanh nghiệp cần chủ động đáp ứng các tiêu chuẩn bắt buộc, nắm bắt xu hướng tiêu dùng mới và xây dựng chiến lược tiếp cận thị trường phù hợp.

Nguồn: Tạp chí Kinh tế - Tài chính